Các nhà sản xuất ôtô dường như đang hướng đến những gương mặt điều hành trẻ hơn và năng động hơn, với nhiệm kỳ ngắn hơn.

Đây không phải là thời điểm tốt để làm ông chủ của một công ty ôtô toàn cầu. Ít nhất đó là những gì các sự kiện gần đây cho thấy, theo AutoNews. Porsche, Nissan, Stellantis, Volvo, Renault, Jaguar Land Rover và Hyundai đều quyết định cải tổ ban lãnh đạo. Toyota và BMW dự kiến làm theo vào cuối năm nay.

Rất nhiều thương hiệu ôtô lớn nhất thế giới đồng loạt nhấn nút khởi động lại, và điều đó nói lên rất nhiều điều về tình trạng của ngành công nghiệp này. Áp lực từ các đối thủ Trung Quốc mới, tương lai xe điện không thể tránh khỏi và sự do dự của người mua chỉ là một số thách thức mà các nhà sản xuất ôtô truyền thống này dường như không thể giải quyết được.

Trong nhiều thập kỷ, các nhà sản xuất ôtô trên thế giới đã dựa vào quy mô khổng lồ, chiều sâu kỹ thuật và chuỗi cung ứng lâu đời của họ. Những thế mạnh đó giờ đây đang gây ra lực cản. Xe điện yêu cầu ít linh kiện hơn, nâng cấp phần mềm và trí tuệ nhân tạo (AI) đã trở thành một phần quan trọng của an toàn và hỗ trợ người lái.

Michael Leiters, 54 tuổi, được chỉ định là CEO của Porsche từ ngày 1/1/2026. Ảnh: Porsche

Cùng lúc, các nhà sản xuất ôtô Trung Quốc đang tung ra thị trường những chiếc xe điện công nghệ cao giá cả phải chăng, và thung lũng Silicon tiếp tục tiến gần hơn đến công nghệ lái xe tự động.

Các nhà phân tích cho rằng hội đồng quản trị đang xem xét kỹ lưỡng các CEO hơn bao giờ hết, vì một tính toán sai lầm có thể gây thiệt hại hàng tỷ USD.

Việc thay đổi lãnh đạo của Toyota là một ví dụ điển hình. Koji Sato chỉ giữ chức CEO trong ba năm trước khi chuyển giao trách nhiệm cho giám đốc tài chính Kenta Kon. Ngay cả khi Toyota đạt doanh số và lợi nhuận kỷ lục, công ty vẫn nhận thấy cần phải điều chỉnh. Bản thân Sato thừa nhận rằng tốc độ phát triển của ngành công nghiệp hiện nay khiến các chuẩn mực cũ trở nên lỗi thời.

Stellantis cũng có sự thay đổi khi Carlos Tavares từ chức vì không đồng ý với kế hoạch của công ty. Giờ đây, Antonio Filosa đang điều hành tập đoàn, chịu trách nhiệm cho không dưới 14 thương hiệu. Filosa phải bảo vệ Stellantis ở châu Âu khỏi các công ty Trung Quốc và phải đảm bảo rằng mảng kinh doanh tại Mỹ không gặp thêm rắc rối. Đó chưa phải là tất cả đối với Stellantis, khi CEO của Chrysler và Alfa Romeo, Chris Feuell, rời đi vào đầu tháng 3, để lại CEO của Dodge, Matt McAlea, nắm quyền.

Các CEO ngành ôtô ngày nay không chỉ đơn thuần điều hành các công ty sản xuất ôtô. Họ điều hành các công ty công nghệ, sản xuất pin, phòng thí nghiệm trí tuệ nhân tạo và các hoạt động robot, tất cả cùng một lúc. Các nhà phân tích cho rằng tăng trưởng trong tương lai sẽ không chỉ đến từ việc bán xe mà còn từ các dịch vụ di động, công nghệ quốc phòng, tự động hóa và nền tảng phần mềm.

Renault đang sản xuất máy bay không người lái. Hyundai đang chuẩn bị mảng kinh doanh robot với mục tiêu sản xuất hàng chục nghìn chiếc mỗi năm và thậm chí còn lên kế hoạch đưa robot hình người vào nhà máy ở Georgia.

Tuy nhiên, không thể bỏ qua mảng kinh doanh truyền thống. Xe chạy xăng và xe hybrid vẫn đang tạo ra nguồn tiền mà các nhà sản xuất ôtô cần để tài trợ cho việc phát triển xe điện và phần mềm. Các công ty đã đẩy mạnh quá nhanh vào điện khí hóa đã phải trả giá.

Là CEO của Hyundai từ đầu năm 2025, ông Jose Munoz trở thành người không phải gốc Hàn đầu tiên lãnh đạo hãng xe này. Ảnh: Hyundai

General Motors, Ford, Honda và Stellantis đã cùng nhau ghi giảm hàng chục tỷ USD vào các nhà máy xe điện và chương trình pin không được sử dụng. Đó là vấn đề nan giải cốt lõi đối với các CEO hiện đại: đầu tư mạnh vào tương lai mà không làm suy yếu hiện tại.

Những nhà lãnh đạo trẻ như Ivan Espinosa của Nissan phản ánh sự chuyển dịch sang các nhà điều hành am hiểu công nghệ. Các nhà phân tích cho rằng các công ty nên tìm kiếm xa hơn nữa ngoài thế giới ôtô, vào lĩnh vực bán dẫn và sản xuất tiên tiến, cho thế hệ CEO tiếp theo của họ.

Việc vực dậy một nhà sản xuất ôtô trăm tuổi là một quá trình chậm chạp, và ngay cả những CEO tài giỏi cũng gặp phải những giới hạn về cấu trúc. Lực lượng lao động khổng lồ, các thỏa thuận lao động phức tạp và mạng lưới nhà máy toàn cầu không thể thay đổi chỉ sau một đêm. Nhưng các hội đồng quản trị đang cho thấy rõ rằng việc đứng yên thậm chí còn rủi ro hơn.

Thế hệ CEO mới thừa hưởng những vấn đề mà chưa thế hệ nào trước đây từng phải đối mặt. Họ phải cân bằng giữa cái cũ và cái mới, dự đoán những bước tiến vượt bậc của công nghệ, ứng phó với những căng thẳng địa chính trị và cạnh tranh với cả các nhà máy sản xuất xe điện của Trung Quốc lẫn nhân tài phần mềm của thung lũng Silicon.